صندوق سرمایهگذاری سهامی؛ سودآوری فراتر از شاخص در روزهای سبز
حفظ ارزش سرمایه در برابر تورم و کسب بازدهی از سرمایهگذاری از جمله مهمترین دلایلی است که افراد دست به سرمایهگذاری میزنند. بازارهای مختلف از جمله بازارهای مالی نیز ابرازهای متنوعی را در اختیار سرمایهگذاران قرار میدهند. از آنجا که در میان بازارهای مالی، بازار سهام بالاترین بازدهی را در بلندمدت به خود اختصاص داده است، این بازار و صندوق سرمایهگذاری سهامی سرمایهگذاران بسیاری با هر میزان از دارایی، سطح ریسک، دانش و مهارت را جذب خود کرده است. از سوی دیگر، دورههای طولانی رکود و همراه شدن این دورهها با رفتارهای هیجانی، افت شاخص و به تبع آن، تجربه ناخوشایند از دست رفتن سرمایه را در پی داشته است.
بنابراین، این نکته مطرح میشود که چگونه میتوان حتی با سرمایههای خرد و دانش بورسی اندک وارد این بازار شد و از نوسانات بازار سهام بهره برد؟ صندوق سرمایهگذاری سهامی پاسخی معقول به این پرسش است. این نوع از صندوقهای سرمایهگذاری به گونهای طراحی شدهاند که بهویژه در شرایط صعودی بازار، سود قابل توجهی را نصیب دارندگان واحدهای خود میکنند. این در حالی است که در روزهای قرمز بازار، ممکن است بازدهی منفی بههمراه داشته باشند که در این شرایط به دلیل مدیریت دارایی حرفهای و برخورداری از تیم متخصص، ریسک موجود در این صندوقها کمتر از زمانی خواهد بود که اشخاص به طور مستقیم اقدام به خرید و فروش سهام کنند.
صندوق سرمایهگذاری سهامی چیست؟
صندوق سرمایهگذاری سهامی یکی از شیوههای سرمایهگذاری غیرمستقیم است که با گردآوری وجوه نقد سرمایهگذاران، اقدام به سرمایهگذاری و تشکیل سبدی متنوعی از دارایی میکند که عمده آن (حداقل 70 درصد) سهام شرکتهای پذیرفته شده در بورس است و درصد اندکی به سایر اوراق بهاداری همچون اوراق مشارکت یا گواهی سپرده اختصاص دارد. به بیان دیگر، تمرکز اصلی مدیریت دارایی در این نوع از صندوقها بر سهام و بخش محدودی به اوراق بهادار دیگر یا سپرده بانکی است.
از آنجا که صندوقهای سهامی بیش از هر صندوق دیگری بر سهام تمرکز دارد، نسبت به برخی از صندوقهای سرمایهگذاری دیگر، به رویکرد بلندمدت در سرمایهگذاری نیاز دارد و به سرمایهگذارانی پیشنهاد میشود که از روحیه ریسکپذیری بالا یا متعادلی برخوردار هستند.
نکته مهم در ارتباط با مدیریت دارایی این نوع از صندوقها به استراتژی معاملاتی آن باز میگردد؛ به این معنا که صندوق سرمایهگذاری سهامی با توجه به استراتژی معاملاتی خود از پرریسک تا کمریسک دستهبندی میشوند و میتوانند محافظهکارانه، میانهرو یا تهاجمی باشند؛ برای نمونه، صندوق سرمایهگذاری فیروزه موفقیت به دلیل برخورداری از استراتژی دفاعی و محافظهکارانه در مدیریت دارایی، صندوقی با ریسک کم یا متعادل شناخته میشود و برای سرمایهگذارانی که مایل هستند سرمایهگذاری از جنس سهام داشته باشند اما ریسکهای کمتری نسبت به بازار سهام متحمل شوند، یک گزینه مطلوب بهشمار میرود.
مزایای صندوق سرمایهگذاری سهامی
صندوق سرمایهگذاری سهامی همانند هر ابزار معاملاتی دیگر از مزایا و معایب برخوردار است؛ مزایای این صندوقها عبارتند از:
- مدیریت حرفهای: بزرگترین مزیت صندوقهای سرمایهگذاری از جمله صندوقهای سهامی، حضور یک تیم حرفهای و متخصص در مدیریت دارایی صندوق است که مسئولیت تحلیل بازار، انتخاب داراییها و مدیریت پرتفوی را برعهده دارد. بنابراین، دارندگان واحدهای این صندوقها با خریداری آنها در عمل همانند یک کارشناس حرفهای از مزیتهای بازار سهام بهرهمند میشوند.
- کاهش ریسک: تنوعبخشی به دارایی از طریق سرمایهگذاری در سهمهای مختلف، کاهش ریسک را به همراه دارد. از سوی دیگر، صندوق سرمایهگذاری سهامی نسبت به سرمایهگذاری مستقیم ریسک کمتری دارند.
- نقدشوندگی بالا: صندوقهای سرمایهگذاری بهویژه صندوقهای قابل معامله در بورس (ETF) از نقدشوندگی بالایی برخودار هستند؛ درحقیقت، وجود رکن بازارگردان و ضامن نقدشوندگی در این صندوقها سبب شده تا آنها به یکی از نقدشوندهترین ابزار سرمایهگذاری در بازار سرمایه حتی در زمانهای صفهای فروش سنگین، تبدیل شوند.
- شفافیت اطلاعاتی: تمامی اطلاعات و فعالیت صندوقهای سرمایهگذاری از جمله تصمیمهای مجمع و صورت وضعیت پرتفوی به صورت لحظهای از طریق تارنمای صندوق و مرکز پردازش اطلاعات مالی ایران قابل مشاهده و بررسی است.
- بینیاز بودن به دانش بالا: از آنجا که صندوقها توسط یک تیم کاردان مدیریت میشوند، سرمایهگذاران نیاز به کسب دانش یا مهارت خاصی ندارند.
صندوق سرمایهگذاری سهامی همانند سایر صندوقها، از معایبی همچون عدم امکان شرکت دارندگان واحدها در مجامع و تسلط کمتر در مدیریت پرتفوی برخوردار هستند. از سوی دیگر، این صندوقها به دلیل ماهیت مدیرت دارایی خود که وابسته به سهام و نوسانات بازار سهام است، برای افرادی که دید کوتاهمدت نسبت به سرمایهگذاری خود دارند، مناسب نیستند.
چگونه صندوق سهامی بخریم؟
صندوق سرمایهگذاری سهامی همانند سایر صندوقهای سرمایهگذاری دیگر از نظر نحوه معامله به دو دسته قابل معامله در بورس (ETF) یا صدور و ابطالی تقسیم میشوند.
واحدهای صندوق سهامی از نوع قابل معامله، همانند سهام عادی قابل خرید و فروش است و قیمت آنها بر تابلوی معاملات قابل مشاهده است. سرمایهگذاران میتوانند با جستوجوی نماد معاملاتی یا نام آن صندوق در سامانههای معاملاتی آنلاین یا مراجعه به کارگزاری خود، صندوق مورد نظر خود را معامله کنند. خرید و فروش واحدهای صندوق صدور و ابطالی از طریق سامانه اختصاصی یا شعب صندوق و بر اساس ارزش خالص دارایی (NAV) انجام میشود. صندوقهای سهامی از نوع قابل معامله، نقدشوندگی بالاتری نسبت به صندوقهای صدور و ابطالی دارند.
بهترین صندوق سهامی کدام است؟
بهترین صندوق سرمایهگذاری سهامی، صندوقی است که بالاترین بازدهی بلندمدت را در میان سایر صندوقهای سهامی به خود اختصاص داشته باشد؛ گزارش عملکرد صندوقها همانطور که پیشتر مطرح شد نه تنها بهصورت دائمی و مرتب در تارنمای آنها منتشر میشود، در سامانه مرکز پردازش اطلاعات مالی ایران (فیپیران) نیز منتشر میشود. بنابراین، یکی از راههای شناسایی بهترین صندوق سهامی، مقایسه عملکرد آنها طی دورههای زمانی مختلف است.
افزون بر عملکرد صندوق، شرکت تاسیسکننده صندوق، مدیران و سبدگردانان صندوق و خوشنامی آنها، شفافیت و تراز مالی، حسن سابقه و قدمت صندوق یا موسسین آن و میزان دارایی تحت مدیریت (NAV) از دیگر مواردی است که بهتر است به آنها توجه شود.
در کنار موارد مطرح شده، بررسی استراتژی معاملاتی و مدیریت دارایی و انطباق آن با روحیات سرمایهگذاران از موارد مهم پیش از خریداری واحدهای صندوق است. برای نمونه، برای افرادی که مایل هستند سبدی متشکل از انواع سهام داشته باشند که تدافعی یا محافظهکارانه باشد، صندوق سهامی فیروزه موفقیت و برای سرمایهگذارانی با روحیه ریسکپذیری بالاتر، صندوق سهامی دریای آبی فیروزه گزینههای مناسبی برای سرمایهگذاری بهشمار میروند.
پیش از اقدام به هرگونه سرمایهگذاری در صندوق، امیدنامه و اساسنامه و تمامی قوانین و مقررات و نکات مربوط به صندوق سهامی همانند سیاستهای مدیریتی، ترکیب داراییها و کارنامه صندوق را مطالعه و بررسی کنید.
سخن پایانی
صندوق سرمایهگذاری سهامی یکی از پربازدهترین گزینههای سرمایهگذاری در بورس بهشمار میرود. بخش عمده دارایی این نوع از صندوقها در سهام شرکتهای پذیرفتهشده در بورس سرمایهگذاری میشود، به همین دلیل صندوقهای سهامی معمولا با بازدهی بالاتر و به تبع آن ریسک بیشتری برای فعالان بازار سرمایه همراه هستند. این صندوقها به دلیل مدیریت حرفهای، بهویژه در زمانهای صعودی بازار، بازدهی بالاتر از بازدهی شاخص کل دارند و بنابراین، سودآوری بیشتری برای سرمایهگذاران خود ایجاد میکنند.
اگر شما از آن دسته سرمایهگذارانی هستید که از دانش کافی یا زمان کافی برای سرمایهگذاری مستقیم در بورس برخوردار نیستید و ترجیح میدهید از همراهی مدیریت حرفهای و باتجربه در سرمایهگذاری خود بهرهمند شوید و همینطور به سرمایهگذاری خود نگاه بلندمدت دارید و روحیه ریسکپذیری خوبی دارید، صندوق سهامی یک گزینه مناسب برای مدیریت دارایی شما محسوب میشوند.
